Sống ở đời, cần biết phân biệt phải – trái

Suy Niệm Tin Mừng
THỨ SÁU TUẦN XXIX THƯỜNG NIÊN
(Luca 12, 54-59
)

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Luca

Khi ấy, Đức Giêsu nói với đám đông rằng: “Khi các người thấy mây kéo lên ở phía tây, các người nói ngay: ‘Mưa đến nơi rồi’, và xảy ra đúng như vậy. Khi thấy gió nồm thổi, các người nói: ‘Trời sẽ oi bức’, và xảy ra đúng như vậy. Những kẻ đạo đức giả kia, cảnh sắc đất trời, thì các người biết nhận xét, còn thời đại này, sao các người lại không biết nhận xét?

“Sao các người không tự mình xét xem cái gì là phải? Thật vậy, khi anh đi cùng đối phương ra toà, thì dọc đường hãy cố gắng giải quyết với người ấy cho xong, kẻo người ấy lôi anh đến quan toà, quan toà lại nộp anh cho thừa phát lại, và thừa phát lại tống anh vào ngục. Tôi bảo cho anh biết: anh sẽ không ra khỏi đó trước khi trả hết đồng kẽm cuối cùng.”

SUY NIỆM

Trong cuộc sống thường nhật, chúng ta rất tinh ý khi quan sát những dấu hiệu thiên nhiên. Một đám mây kéo lên từ phía Tây, ta biết trời sắp mưa. Gió Nam thổi, ta cảm nhận được cái nóng oi ả. Thế nhưng, trong đời sống tâm linh và luân lý, chúng ta lại thường hờ hững, mơ hồ. Chính vì thế, Chúa Giêsu đã đặt ra một câu hỏi đầy tính thức tỉnh: “Sao các người không tự mình xét xem cái gì là phải?” (Lc 12,57). Lời chất vấn này mời gọi chúng ta sống ở đời với một khả năng phân định rõ ràng giữa phải và trái, giữa thiện và ác.

Sự thông thái trần thế và sự mù quáng thiêng liêng

Chúa Giêsu chỉ ra một nghịch lý nơi con người: chúng ta rất giỏi “đoán gió, hướng mây” – những điều thuộc về thế gian và vật chất, nhưng lại rất kém trong việc “nhận ra thời đại” của Thiên Chúa. “Thời đại” ở đây chính là giây phút hiện tại, là cơ hội để ta gặp gỡ Chúa, để sám hối và để sống theo thánh ý Ngài. Sự thông thái của thế gian nhiều khi khiến ta tự mãn, đóng khung trong những tính toán nhỏ nhoi mà bỏ quên những dấu chỉ quan trọng nhất: tiếng nói của lương tâm, Lời Chúa trong Kinh Thánh, và những sứ điệp yêu thương qua những biến cố cuộc đời. Chúng ta nhạy bén với thời tiết bên ngoài, nhưng lại thờ ơ với “cơn gió” của Chúa Thánh Thần và “cơn mưa” ân sủng đang muốn tưới gội tâm hồn.

Phân định để chọn lựa và hành động

Câu hỏi “Sao các người không tự mình xét xem cái gì là phải?” là một lời mời gọi trách nhiệm cá nhân. Thiên Chúa ban cho chúng ta lý trí và lương tâm để phân biệt phải – trái. Ngài không muốn chúng ta thụ động, ỷ lại hay mù quáng nghe theo đám đông. “Xét xem” là một hành động chủ động, đòi hỏi sự suy nghĩ chín chắn, cầu nguyện và tìm kiếm chân lý. Việc phân định này không phải là một môn học lý thuyết, mà là một kỹ năng sống, giúp ta tránh xa điều ác và bám víu vào điều thiện trong từng quyết định nhỏ hằng ngày, từ cách ứng xử trong gia đình đến những chọn lựa trong công việc.

Phân định trong sự khẩn trương của ơn cứu độ

Qua dụ ngôn về người sắp bị đưa ra tòa, Chúa Giêsu nhấn mạnh tính khẩn thiết của việc phân định. Trên đường đi đến cửa công, ta phải cố gắng dàn xếp với đối phương, kẻo bị dẫn đến trước mặt quan tòa và phải trả giá đến đồng xu cuối cùng. Đời người là một cuộc lữ hành tiến về cái chết – “cửa công” cuối cùng. “Đối phương” ở đây có thể là tội lỗi, là sự dữ, là những yếu đuối đang kéo ta xa rời Thiên Chúa. Nếu không biết “dàn xếp” – tức là hoà giải với Chúa và anh em ngay từ bây giờ, từ hôm nay, qua Bí tích Hòa Giải và đời sống bác ái – thì chúng ta sẽ phải đối diện với sự phán xét công minh của Thiên Chúa. Việc phân định phải – trái, do đó, không thể chần chừ; nó là việc của chính ngay lúc này.

Thực hành:

Sống ở đời, chúng ta cần biết phân biệt phải – trái. Điều này đòi hỏi chúng ta:

  • Lắng nghe Lời Chúa: Để Lời Chúa trở thành tiêu chuẩn tối thượng cho mọi sự phân định của chúng ta.
  • Tỉnh thức cầu nguyện: Xin Chúa Thánh Thần – Đấng dẫn dắt chân lý – soi sáng cho lương tâm.
  • Thực hành xét mình: Mỗi ngày, dành chút thời gian thinh lặng để “tự mình xét xem” những tư tưởng, lời nói, việc làm của mình đã “phải” hay chưa.
  • Can đảm hành động: Một khi đã nhận ra điều phải, hãy mau mắn thực hiện, và khi thấy điều trái, hãy kiên quyết từ bỏ.

Lạy Chúa, xin ban cho con khôn ngoan của Chúa Thánh Thần, để giữa một thế giới đầy phức tạp và mời gọi, con biết “tự mình xét xem cái gì là phải”. Xin cho con đủ sáng suốt để nhận ra dấu chỉ tình yêu Chúa trong đời sống, và đủ can đảm để chọn lựa điều thiện ngay hôm nay, hầu khi cuộc lữ hành trần thế kết thúc, con được đón vào hưởng sự sống đời đời với Chúa. Amen.

Lm. Fx. Nguyễn